Bút chì

Có chút thời gian rảnh rỗi quý báu, tôi định thưởng cho mình 1 buổi chiều nghỉ ngơi và thư giãn 1 chút.

Nhưng những cuộc điện thoại làm tôi không thực hiện được dự định bé nhỏ ấy.

Tôi băn khoăn rất nhiều và tự hỏi, có phải ai cũng cho mình cái quyền quyết định về cuộc đời mình hay không? Sở thích và thói quen có liên hệ với nhau như thế nào? Ờ! Lúc này đang rỗi việc và tôi tự cho mình cái quyền…viết vài câu tản mạn về những thứ tưởng chừng chẳng có gì để viết.

Tôi muốn viết về thói quen dùng bút chì và bút mực mà tôi mới tranh luận với 1 người bạn nhỏ.

Và tôi cũng tình cờ đọc lại được 1 câu nói mà tôi đã rất thích. Xin trích dẫn đầy đủ theo nội dung đăng tải ở website mà tôi mới đọc được “Tất cả bắt đầu bằng suy nghĩ (tư duy). Suy nghĩ tạo nên hành động, hành động liên tục biến thành thói quen và thói quen tạo nên định mệnh.”

Tôi không đi vào chủ đề to tát, lớn lao về tư duy và định mệnh. Tôi chỉ muốn thử phân tích xem bút chì và bút mực sẽ khiến người ta nghĩ thế nào khi quen sử dụng chúng.

Bút chì có ưu điểm là viết nhanh, gọn, viết được cả dưới nước và trong…chân không, môi trường không trọng lượng…và ưu điểm nổi bật nhất của nó là…dễ tẩy xoa.

Bút mực thì viết nét, rõ, đẹp, đều và…không dễ tẩy xoa. Có thể nói nét bút mực thể hiện sự kiên quyết, nghiêm túc và thật sự phù hợp với kiểu “bút sa, gà chết”

Có lẽ vì thế mà khi ký hoặc viết các văn bản có tính nghiêm túc người ta không được phép dùng bút chì. Các y, bác sỹ có lẽ cũng vì thế mà khi kê đơn thuốc cho bệnh nhân mới…lách quy ước bằng cách viết bút mực (hoặc bút bi,..) nhưng viết để không ai…đọc nổi =))

Nói chuyện tào lao vậy là đủ.

Ở đây, tôi muốn nói đến tính cách con người khi sử dụng bút, tất nhiên, tôi muốn khẳng định thêm rằng đây chỉ là ý kiến cá nhân của tôi và tôi cũng không mong có những tranh luận về chủ đề này.

Theo tôi thấy, đa số những người thích sử dụng bút chì thì sẽ thiếu quyết đoán, thường do dự và ít chính kiến về mỗi vấn đề và sự việc mà họ quan tâm. Cuộc sống đối với họ dường như có nút “undo”, cho phép họ sửa chữa những sai lầm. Và, có lẽ vì thế họ thận trọng một cách hình thức. Cuộc sống đối với họ dường như chỉ là 1 bản nháp và họ sẽ viết bản chính thức khi…về già.

Tuy thế, cũng có những trường hợp khác rất nhiều, thậm chí ngược hẳn lại. Đó là tính cách cẩn thận, thậm chí là bảo thủ, nguyên tắc của những người đã quen dùng bút mực nhưng lại phải chuyển qua dùng bút chì vì những quyết định gắn với họ thường quá quan trọng hoặc chí ít là cần phải có sự nghiêm túc, chính xác mà bút mực nếu gạch vào quá nhiều sẽ làm nát và rối văn bản. Tôi xin kể ra đây 1 thí dụ, một hình tượng có tính văn học hơn là thực tế: Cụ Hồ Chí Minh trong thơ của Tố Hữu:

” …Người ngồi đó với cây chì đỏ,
Vạch đường đi từng bước, từng giờ…”

Đó là những cá biệt, những trường hợp hiếm hoi của những người quen sử dụng bút chì.

Còn về bút mực? Nét bút nghiêm khắc, cần có sự cẩn trọng, bình tĩnh khi đặt bút… Thói quen dùng bút mực có ảnh hưởng thế nào đến những suy nghĩ, quyết định của con người? Đa số, mọi người chỉ coi bút là công cụ để viết và…chỉ có vậy; nhưng hãy thử tưởng tượng bạn đang đứng trước 1 văn bản, 1 giấy tờ, hoặc một tài liệu cần bút phê của bạn, cần phải nêu chính kiến của mình hoặc đơn giản hơn là trước 1 bài thi trắc nghiệm có nhiều thời gian, bạn sẽ sử dụng bút nào nếu được lựa chọn. Nếu chọn bút mực, xin hoan nghênh bạn, bạn đã rất nghiêm túc, trực tiếp và tự tin. Những người có thói quen dùng bút mực khi phê chuẩn, góp ý, hoặc đơn thuần là viết ý kiến phác thảo, bản nháp…có những tố chất đáng khen ngợi: tự tin, cẩn trọng và rất quyết đoán.

Bút mực

Tuy thế, cũng như trường hợp bút chì, bút mực cũng có nhiều ngoại lệ, và số lượng ngoại lệ về tính cách có lẽ còn chiếm số đông không kém gì số..chính. Đó là, có những người quen và thích dùng bút mực, nhưng tính cách của họ lại thường cẩu thả, vội vàng và ưa…hình thức.

Tôi thích viết bút bi, và nét viết rất đậm. Nhưng tôi cũng không biết rằng liệu cho tôi vào nhóm thích viết bút mực có đúng không. Vì trong cuộc sống, nhiều lúc tôi cũng rất do dự, rất thiếu tự tin và đối khi là rất…vội vàng, cẩu thả.

Tôi chỉ biết rằng, dù thích viết bút chì hay bút mực, nét chữ thể hiện tính nết con người, thể hiện hết tất cả. Vì thế, nếu đọc đến đây, có lẽ bạn sẽ mỉm cười vì những chuyện không đâu tôi đã viết ở trên. Đúng thế, tôi viết về những điều đó chỉ để giải khuây và chúng chẳng có ý nghĩa gì cả.

Nhưng có một thực tế, đó là thời gian không quay trở lại và cuộc sống không có nút “undo”. Vì thế, dù quen dùng bút gì, dù nét chữ thế nào, tôi hi vọng mọi người sẽ cân nhắc, cẩn trọng và cũng thật tự tin khi viết. Tôi tin chắc thói quen ấy có thể quyết định cho bạn một cuộc đời tươi đẹp và chắc chắn hơn rất nhiều những gì bạn đang có.

Tôi...

Tự nhiên đọc 1 cái status là lạ mà cảm thấy sống mũi như có gì đó ngàn ngạt, khó chịu…

Gà núi, lợn Mán, gái bản, rau rừng….

Con người ta ai cũng có những cảm xúc, những tình cảm riêng…Tôi cũng vậy! Tôi chợt nhớ về những tranh luận với mọi người, khi mọi người đang cân nhắc xem nên lấy người mình yêu hay nên lấy người yêu mình thì tôi lại có 1 ý kiến khác: yêu người mình lấy

Và cuộc sống vẫn trôi với bao bộn bề và ngột ngạt của nó. Tôi đã quên gần hết những chuyện xa xưa…Tôi đang sống và đang yêu người tôi sẽ lấy làm vợ!

Một hơi thở dài…

Đã 2 năm qua đi rồi. Đừng cố quên vì sẽ nhớ, đừng cố nhớ vì sẽ quên…

Tháng Sáu, nơi bắt đầu.

Đổi thay

Cuộc sống tươi đẹp hơn với những ai biết mỉm cười!

Tôi tin điều ấy, một cách tự nhiên như hơi thở vậy. Đơn giản vì tôi hiểu rằng: khi người ta biết mỉm cười thì dù có tệ đến đâu, cuộc sống cũng sẽ mỉm cười đáp lại con người lạc quan ấy @};-@};-

Trong khó khăn, gian khổ, những lúc cùng cực, những khi ở thế chân tường…việc mà tôi đã làm và vẫn sẽ làm nếu còn gặp lại những hoàn cảnh như vậy – đó là nở 1 nụ cười. Một nụ cười để giành tặng cho mình trước những cuộc chiến định mệnh. Tôi luôn vượt qua được, có lẽ vì nhiều người bảo rằng tôi cười nhìn đẹp lắm, và tôi không muốn những lời  khen ấy dừng lại. Tôi sẽ vẫn cười, và tôi hiểu rằng, khi biết mỉm cười, mọi thứ sẽ đơn giản hơn, nhẹ nhàng hơn

Không phải người lạc quan nào cũng biết cười, và cũng chẳng bao giờ người ta bảo với tôi rằng: cậu cười…không đúng cách. Nụ cười được sinh ra 1 cách tự nhiên nhưng mỉm cười thì khác, không phải ai cũng biết mỉm cười và không phải tự nhiên người ta mỉm cười được. Mặc dù có những gương mặt gây cười hay những phản ứng tự nhiên, cố hữu nhìn giống giống với nụ cười thì mỉm cười vẫn là 1 hành động cần có sự điều khiển của lý trí, của trái tim con người. Mỉm cười trước cuộc sống và định mệnh càng cần hơn 1 trái tim và 1 lý trí.

Một nụ cười bằng mười thang thuốc bổ. Bạn sẽ tỉnh táo hơn, trẻ trung hơn và tự tin hơn sau khi bạn mỉm cười và vượt qua những khó khăn với những nụ cười. Trong cuộc sống, ai cũng sẽ có lúc phải đón nhận những khó khăn. Nước mắt, sự khổ đau, bi thương và sợ hãi không làm cho người ta mạnh mẽ và tỉnh táo để vượt qua. Những ngày đã sống cho tôi 1 kinh nghiệm, 1 niềm tin rằng: hãy biết mỉm cười và bạn sẽ chiến thắng. Tôi tự tin và tôi sẽ vượt qua được, nếu 1 lần mỉm cười không đủ, hãy cười thêm nữa. Hãy biết học cách mỉm cười bạn tôi nhé.

Cuộc sống của tôi đang tươi đẹp lên từng ngày có lẽ vì tôi biết mỉm cười.:)>-

Bạn tôi ơi, hãy cười vui lên bạn nhé. Ngày mới đang đến và chúng ta hãy giành tặng nhau những nụ cười. Nét hồn nhiên trong sáng của tâm hồn, cái tự tin và mạnh mẽ của lý trí…bạn cười rất đẹp, rất đáng yêu đấy, bạn có biết thế không? Hãy đem nụ cười của mình giành tặng cho cuộc sống và cho những người thân yêu bên bạn. Tôi tin chắc rằng, cuộc sống của bạn sẽ đẹp hơn rất nhiều.

Chào ngày mới, chúc cả nhà ngày mới tốt lành, vui vẻ và hạnh phúc @};-@};-

Một con đường...

Bao giờ cho đến ngày xưa…..

Đến một lúc nào đó, người ta cảm thấy mình không lớn thêm nữa mà gọi là…già đi. Và lúc đó, con người ta nhận ra rằng mình đã để mất quá nhiều, đã có quá nhiều thứ không làm được. Đoàn tàu thời gian trôi đi không bao giờ trở lại, và con người ta thường chỉ biết quý những thứ đã không còn thuộc về mình nữa, thật nực cười.

Tôi đã có những sai lầm, tôi cũng như mọi người, bước vào cuộc đời này tôi cũng chỉ đặt vé 1 chiều đi đến tương lai. Và đến bây giờ, khi mà tấm vé ấy không đổi lại được, tôi sẽ phải cân nhắc từng bước đi, trân trọng từng phút giây quý giá của cuộc sống, tôi không được phép phạm sai lầm thêm nữa, cũng như không được trở lại quá khứ để sửa chữa những sai lầm mình đã gây ra.

Tình cảm cho đi có lấy lại được không? Tôi từng nhớ có người dạy tôi rằng: cho yêu thương mới nhận được yêu thương. Tôi rất nhớ và rất hiểu điều ấy. Và tôi đã cảm thấy mình hạnh phúc khi yêu và được người mình yêu đáp lại. Tôi có một tình yêu và tôi tin tưởng vào người tôi yêu. Có nhiều thứ tình cảm cho đi mà không cần đáp lại, trái tim tôi đã xác định được đâu là người chủ của nó. Tôi hạnh phúc vì người ấy đã tin và yêu tôi. Tôi muốn nói lên rằng, tôi yêu em nhiều lắm CS ạ.

Và dù tôi biết vé 1 chiều có nhiều hạn chế, không cho người ta cơ hội nếu có nhầm lẫn, thì tôi, với tình yêu của mình, tôi quyết định sẽ đặt vé 1 chiều cùng em đi đến hôn nhân, đến hạnh phúc gia đình.

Bởi vì đơn giản, tôi yêu em nhiều lắm, CS ơi

Nhiều lúc cuộc sống khiến tôi cảm thấy mình thật hạnh phúc khi có những người thân, những người bạn, những người…xa lạ nhưng lại sống tốt với mình. Cuộc sống thật đẹp và càng ngày tôi càng thấy rõ rằng người ta bật khóc vì vui mừng sẽ tốt hơn ngàn lần gượng cười vì đau khổ…

Giọt sương hay nước mắt?

Những ngày cuối tháng 4 luôn rất đặc biệt đối với tôi. Từ năm sinh ra đến 1 năm về trước, tháng 4 luôn gắn với tôi với biết bao sự kiện, thậm chí là những bước ngoặt cuộc đời. Nhưng giờ đây, tôi cảm thấy mình đang sống trong những ngày tháng 4 tươi đẹp, tôi đã biết mình cần làm gì và nên làm gì. Tôi cảm thấy mình đang thực sự trưởng thành.

Chút hoài niệm về tháng 4, lướt qua những dấu ấn quan trọng của cuộc đời để thấy mình trưởng thành hơn, mạnh mẽ hơn, yêu đời hơn. Tôi muốn lắng nghe lại 1 bài hát mà tôi đã sợ khi phải nghe nó suốt 1 thời gian dài…

Các bạn đừng để những tâm sự của tôi ở đây làm ảnh hưởng đến bài hát nhé. Đây là 1 bài hát hay.

Giọt Sương Trên Mi Mắt

Ca sĩ: Hồng Nhung

Em đâu có biết lúc mặt trời sinh ra
Mặt trời là nước mắt suốt cuộc đời mẹ cha
Khi em đả lớn nụ hồng nở trong tim
Giọt sương trên mí mắt là cuộc tình , cuộc tình đầu tiên.

Khi em cất tiếng khóc chào đời bên nôi
Buồn vui như cơn gió thoảng ngoài trời xa xôi
Khi ta bổng thấy tuổi ngày càng nhiều thêm
Càng khô giòng nước mắt còn cuộc đời, cuộc đời buồn tênh

Có nhửng lúc em cười thật buồn
Sao em không khóc cho lòng, lòng nhẹ nhàng hơn
Vì có nhửng lúc ta nhìn cuộc đời, niềm vui trong ánh mắt còn lệ
buồn, lệ buồn trên môi

Xin em hảy khóc nồng nàng từ con tim
Xôn xao giòng nước mắt hết buồn phiền trom em
Khi ta đã có nụ cười ở trong tim
Giọt sương trên mí mắt là mặt trời, mặt trời diệu êm…

Mọi điều tốt đẹp đang đến. Vậy là mình đã sống được gần 1/3 cuộc đời rồi. Sơ kết những thứ đã làm được và chưa làm được, những năm tháng đã qua, những trải nghiệm đã có…Thật tuyệt! Cảm ơn cuộc sống.

Được! Hảo không chỉ là tên gọi!

Chúc mừng sinh nhật tuổi 29.

Chúc mừng sinh nhật

Hoa Sen

Vẩn vơ với những suy ngẫm về số mệnh và cuộc đời…

Mình có những phút giây bình thản thế này, không hẳn vì mình rảnh rỗi, cũng không hẳn vì mình..có vấn đề. Đơn giản là vì mình muốn được đối diện với chính mình trong giây lát, nhìn lại mình và ngẫm lại cuộc đời mình. Để mà nhận ra, mà rút kinh nghiệm, mà sửa lỗi sai, mà khắc phục điểm yếu, mà phát huy điểm mạnh….

Những việc không tên, những khó khăn bé tẹo, những phức tạp, căng thẳng trong cuộc sống…tất cả cùng hội tụ vào khoảng thời gian ngắn ngủi này. Để mình nhìn vào kế hoạch công việc mà thấy buồn, thấy nản thực sự. Vì có nhiều, rất nhiều việc dự định làm mà chưa làm được; có nhiều việc không đâu xen ngang; có nhiều thứ linh tinh làm ảnh hưởng….Tóm lại, nếu để tìm lý do thì có cả trăm, cả nghìn lý do để bao biện cho cái két quả công việc của mình gần đây không được tốt. Vì định hướng chưa chính xác, vì vấn đề con người, vì những yếu tố hỗ trợ bên ngoài, … người ta hay dùng những từ đao to búa lớn là do những nguyên nhân khách quan, chủ quan nên kết quả chúng ta đạt được vẫn chưa được như mong đợi…Mình đâu cần phải tự lừa dối mình, làm được thì bảo là được, tốt thì bảo là tốt, xấu thì bảo là xấu, mà chưa được thì cũng phải nói là chưa được, vậy mới là được =))

Nói thì thế, sống trên đời mà mong cuộc sống là 1 hành lang rộng rãi, thẳng tắp thì dễ dàng cho người ta quá; dễ và cũng…vô vị. Người ta sống cũng cần biết ước mơ, biết đấu tranh, biết vượt qua và biết vẽ ra 1 con đường khác. Cuộc sống mà không có những khó khăn, những áp lực và những rắc rối đáng yêu thì cũng thật nhạt nhẽo, cũng chỉ là chuỗi những ngày…tồn tại Tôi tự nhủ rằng, khó khăn thì ai cũng có, chẳng ai tách mình ra khỏi cái xã hội này được, khỏi cái cuộc sống này được. Và vì thế, chẳng ai sống mà không có khó khăn, áp lực được. Mà đã gọi chung là khó khăn, thì cách tốt nhất để vượt qua là đi xuyên qua nó. Ừ! Vậy thì ta phải đối mặt với nó rồi. Khó khăn ơi, tao muốn bóp nát mày

Ví như đường đời bằng phẳng cả, anh hùng hào kiệt có hơn ai?

Đấy, đọc đến thế tự nhiên mình thấy mình…ngu. Tự nhiên nhận cái mác anh hùng với cả hào kiệt để mà phải…cố gắng mà hơn ai làm gì? Cứ yên ổn mà sống, bình dị thôi cũng được. Có sao đâu nhỉ? Nhưng nói đi thì cũng phải nói lại, số mệnh con người ta là do người ta quyết định, đâu phải do người nào sắp đặt cho. Mà mình đã chọn rồi thì đành cố chứ biết làm sao

Mình cũng muốn làm 1 người bình dị, với mong ước nhỏ nhoi: một cuộc sống bình yên, một gia đình hạnh phúc và 1 sự nghiệp nghiêm túc

Tự thấy xấu hổ với mình của những ngày đã qua:

“Liên hoa trì thượng đa nhân kiến
Ngọc ẩn sa trung thiểu khách tri”

(tạm dịch:
Sen nổi trên hồ nhiều kẻ thấy
Ngọc ẩn cát vàng mấy ai hay?”)

Mà tôi cũng không biết có nên Việt hoá nó bằng 1 từ đang rất thịnh hành: “sống thử” hay không?

Tôi ngồi buồn vu vơ, nhớ những ngày đã qua, nhưng không có chút cảm xúc nào để viết ra 1 câu có nghĩa, có vần được lúc này. Thật lạ!

Có phải tôi của ngày hôm qua đã chết đi rồi không? Tôi thấy mình khác quá…

Tôi đang viết 1 bản nháp cho cuộc đời mình hay đang bước qua 1 cuộc sống mới, khác hơn, có ít sai sót hơn, hoàn thiện hơn?

Ở đời mấy ai hiểu được mai này mình sẽ ra sao?

draft life

Cuộc sống của tôi hôm nay có hoàn hảo đến mấy thì cũng sẽ chỉ là bản nháp cho cuộc sống của tôi sau này thôi nhỉ? Gặp phải sai lầm, tội lỗi rồi người ta tìm cách chỉnh sửa, loại bỏ nó…Tôi nhớ có 1 câu nói: “người ta dùng cả đời người để sửa chữa những sai lầm của tuổi trẻ”. Tôi hi vọng mình không phải làm như thế.

Hôm qua tôi đã làm việc mà đáng nhẽ ra tôi nên làm từ lâu. Nhưng không sao, mọi sự bắt đầu đều không bao giờ muộn cả.

Chào!

Một cách nghĩ mới, một cuộc sống mới hay chỉ là 1 bản nháp mới???

Tôi đã sống rất tốt, năm nay tôi 27 tuổi Tây và theo các cụ là 28 tuổi Ta. Ơn trời, tôi luôn mạnh khoẻ và thường gặp may mắn. Tôi có nhiều hạnh phúc hơn người khác vì hạnh phúc đối với tôi đơn giản hơn người khác nhiều. Hạnh phúc của tôi có khi chỉ là bắp ngô ăn trộm ngoài đồng về nướng còn nóng bỏng và đen cháy đã gói vội vào tay mang đi đến lớp, là khi mang con cá to nhất về biếu ông bà sau buổi chiều tắm nắng tát mương cùng thằng em họ, là khi nhìn thấy chị gái cười sau cơn đau muốn ngất lịm, là những buổi bình minh chưa rõ mặt người chạy vòng quanh đồi hay vào bấm trộm chuông nhà có chó dữ vào sáng sớm rồi chạy như điên dại…Những buổi chiều ăn cơm cùng cả nhà, chụp bức ảnh tôi thấy thích, bế đứa cháu đi dạo, ngắm mặt trời đi ngủ,…hay đơn giản hơn chỉ là thắng 1 ván cờ, giải được 1 bài toán khó hoặc khoái chí khi giành được quả ổi to hơn của ông anh, cạn cốc bia trước thằng bạn…Tất cả với tôi là hạnh phúc, dù rất nhỏ nhoi, đơn sơ nhưng hạnh phúc của tôi làm tôi thấy cuộc đời tôi thật tươi đẹp và cảm thấy những gì đang có thật dễ dàng, có lẽ cũng vì thế mà tôi không biết được rằng muốn có hạnh phúc phải biết đấu tranh và trân trọng những gì mình đang có.

Nhưng tôi cũng còn nhiều điều chưa biết, chẳng hạn đôi khi cuộc sống không như người ta tưởng. Nó khác xa với sách vở và càng khác hơn với những khung trời hạnh phúc mà tôi đã sống…

Tôi luôn nhủ lòng mình: phải cố gắng “sống để không ai tìm cách phụ mình, chứ đừng sống để tìm cách phụ một ai”. Tôi đã sống được như thế và đã cố gắng như thế suốt một đoạn thời gian của cuộc đời, từ lúc biết suy nghĩ đến lúc nhận ra rằng: cuộc sống thật rộng lớn biết bao và lòng người mới thật thâm sâu, bí hiểm biết nhường nào. Tôi đã không thể khóc cho chính những sai lầm của mình, tôi đã không thể làm cái điều mà tôi nghĩ đơn giản là khiến người ta phải trả giá. Khi mà tôi chẳng còn gì ngoài 2 bàn tay trắng và 1 trái tim héo khô thì tôi mới biết rằng những thứ đã thuộc về mình thì phải thật trân trọng và giữ gìn, những hạnh phúc mà mình muốn có thì phải biết đấu tranh giành giật và bảo vệ. Tôi đã đánh mất nhiều thứ, giờ đây, tôi có 1 hạnh phúc nhỏ nhoi là đã nhận ra điều mà mình cần làm và nên làm vào lúc này.

Tôi mệt mỏi, không phải cho ngày hôm nay mà cho cả những ngày đã qua. Khi com tim mệt mỏi thì đôi chân chẳng còn muốn đi tiếp, tôi cũng đã đánh mất nhiều cảm xúc, nhưng không thể tiếp tục lừa dối bản thân mình, tôi không muốn nhắm mắt vì tôi nhận ra rằng để có bắp ngô nướng của tuổi thơ tôi phải đi trộm ngoài đồng, để có con cá to tôi phải tắm nắng tát cạn mương nước,…Tôi quyết đấu tranh vì hạnh phúc của chính mình.

Tôi không cao thượng, không tốt đẹp…tôi biết rằng để có hạnh phúc người ta phải có 1 chút lòng tham, ích kỷ…Và tôi sẽ đi tiếp trên con đường mà tôi đã chọn đây, con đường của riêng tôi.!

Mình ngồi xem bóng đá…trận tranh giải 3 rất hấp dẫn

Cuộc sống với những căng thẳng, khó khăn nhất định. Nhưng mình vẫn muốn có những giây phút được tự do, thoải mái và hơi điên dại, rời xa những bon chen, vất vả….

Xem xong bóng đá mình sẽ ngồi làm việc